تست شماره یک برای پیام ویژه تست شماره دو برای پیام ویژه این یک پیام سوم ویزه است برای ارسال این یکی از پیام چهارم های ویژه است 0
ارکان نهاد
برنامه ها
جشنواره ها
کارگاه ها
برنامه های آتی
برنامه های اجرا شده
مسابقات
مسابفات
اسامی برندگان
حلقه های معرفت
آشنایی با حلقه های معرفت
برنامه های آتی
برنامه های اجرا شده
کرسی های آزاد اندیشی
آشنایی با کرسی های آزاد اندیشی
برنامه های آتی
برنامه های اجرا شده
نهضت تفسیر
آشنایی با نهضت تفسیر
برنامه های آتی
برنامه های اجرا شده
احکام دانشجویی
مفاهیم و اصطلاحات احكام
پایگاه اطلاع رسانی مراجع معظم تقلید
احکام شرعی
دانش افزایی سیاسی
آشنایی با دانش افزایی سیاسی
برنامه های آتی
برنامه های اجرا شده
سیاسی
مباحث روز
ولایت فقیه
انقلاب اسلامی
جریان شناسی سیاسی
بیداری اسلامی
جنگ نرم
اصطلاحات سیاسی
فرهنگی
فرق و ادیان
قرآن و احادیث
اهل بیت
مهدویت
امام خمینی
مقام معظم رهبری
سایر شخصیت ها
اجتماعی و هنری
ورزشی
نشریات
سبک زندگی
اخلاق دانشجویی
توصیه های تربیتی
فضائل اخلاقی
رذائل اخلاقی
تالار گفتگو
کرسی مجازی
هم اندیشی مجازی (ویژه اساتید)
گالری تصاویر
فیلم و کلیپ
اینفوگرافی
گالری صوتی
کاریکاتور
دانلودها

تلاوت قرآن در سيره و گفتار اهل بيت (ع)

تعداد بازدید : 854
تلاوت قرآن در سيره و گفتار اهل بيت (ع)

از حضرت رسول اکرم(ص) نقل شده است: "هرگاه فتنه ها به شما روی آورد و بر شما مشتبه شود مانند پاره های شب تار، پس بر شما باد به قرآن، به درستی که قرآن شفاعت کننده ای است که شفاعتش را قبول می کنند و با هرکس مجادله نماید، حجت را بر او تمام می کند و او تصدیقش می نماید، و هرکه آن را پیشوای خود گرداند او را به بهشت می رساند، و هر که آن را به پشت سر اندازد و به آن عمل ننماید، او را به سوی جهنم می راند، راهنمایی است که به بهترین راهها دلالت می کند و کتابی است که در آن تفصیل و تبیین همۀ احکام است."
همچنین از رسول اکرم(ص) منقول است که: "دیوان ها که در قیامت حساب می کنند سه دیوان است؛ دیوان نعمت ها، دیوان حسنات و دیوان گناهان. پس چون دیوان نعمت ها و دیوان حسنات را برابر کنند، نعمتها تمام حسنات را فرا گیرد و دیوان گناهان باقی ماند، پس انسان را می طلبند تا گناهانش را حساب کنند. در این حال قرآن به بهترین صورتها بیاید و درپیش آن مرد روان شود و گوید:  خداوندا، منم قرآن و این بندۀ مؤمن توست که با تلاوت من خود را به سختی می انداخت و در طول شب مرا به ترتیل می خواند و چون مرا در تهجّد می خواند آب از دیدگانش جاری می شد، خداوندا او را راضی کن چنانکه مرا راضی کرده، پس خداوند عزیز و جبّار فرماید: ای بندۀ مؤمن من، دست راستت را بگشا، پس پرکند حق تعالی آن را از رضا و خشنودی خود و دست چپش را پر کند از رحمت خود، پس به او بگوید که اینک بهشت برای تو مباح است، قرآن بخوان و بالا برو،  پس هر یک آیه که بخواند یک درجه بالا رود."
همچنین در جایی دیگر از رسول خدا(ص) منقول است که فرمود: " قرآن را یاد گیرید، بدرستی که قرآن در قیامت می آید به نزد حامل خود بصورت جوان خوشرو و می گوید: منم آن قرآن که به سبب من شبها بیدار بودی و در روزها به سبب روزه، خود را تشنه نگه می داشتی و به سبب کثرت تلاوت من دهانت خشک می شد و آب دیده ات جاری می شد، امروز با تو هستم هر جا که می روی، بزودی کرامت الهی به تو می رسد، پس تاجی می آورند و بر سرش می گذارند و نامۀ امان از عذاب را به دست راستش می دهند و نامۀ مخلّد بودن در بهشت را به دست چپش می دهند و به او می گویند قرآن بخوان و بالا برو." و نیز از حضرت رسول(ص) نقل است که "اشراف و بزرگان امت من حاملان قرآنند و جمعی که در شب عبادت می کنند – حاملان قرآن اهل بهشتند."

حاملان قرآن چند دسته اند:
دسته اول: آن ها که فقط قرآن را درست یاد گرفته اند. در این مرتبه زیاد حفظ کردن آیات و دانستن آداب قرائت مورد  توجه است.
دسته دوم: آن ها که علاوه بر لفظ، معانی قرآن را هم یاد می گیرند. این مرتبه از دانستن لفظ بالاتر است.
دسته سوم: عمل کردن به احکام قرآن و متخلق شدن به اخلاق قرآنی است. پس حامل حقیقی قرآن کسی است که حامل الفاظ و معانی قرآن باشد و به صفات حسنه آن خود را آراسته نماید.
از حضرت رسول(ص) در وسایل الشیعه نقل است: "القرآنُ مَأدِبَةُ اللهِ" یعنی قرآن خواندن نعمت خداست؛ لذا هیچکس نیست که از قرآن بهره نداشته باشد. آنکه آیات قرآن را می نویسد، آنکه مرکبش را آماده می کند، آنکه کاغذش را آماده می کند، آنکه چاپش می کند، کارگری که در کتابت قرآن دخیل است. همه و همه اگر کارشان برای خدا باشد، بهره دنیا و آخرت را خواهند برد و اگر کارشان برای دنیا باشد، بهره دنیوی خواهند برد.
امام باقر(ع) فرمودند: "قرآن به صورت نیکویی به صحرای محشر خواهد آمد و شفاعت حاملان خود را خواهد کرد."
آنچه به عنوان ادب تلاوت در روایات معصومین علیهم السلام مطرح است، رعایت قواعدی است که به کیفیت خواندن، نشستن، تلفظ، طهارت و... مربوط می شود که به آن ادب ظاهری می گویند و توجه به حالت درونی، خشوع قلبی هنگام تلاوت و درک در محضر الهی بودن وقرائت کلام نورانی وفرمان آسمانی و توجه به بایدها و نبایدهای قرآن را ادب باطنی می گویند.
برای قرارگرفتن در محضر شریف قرآن مراعات هر دو ادب ضروری است تا ازهدایت و انوار قرآن بهره مند شویم "یتلونه حق تلاوته" شناخت حق تلاوت را باید ازاهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام آموخت، زیرا ایشان مفسرین و معلمین حقیقی کلام الهی می باشند.
درسیره معصومین (ع) ادب ظاهری حفظ قداست و حریم قرآن، طهارت ظاهری، خوشبو بودن، رو به قبله بودن، سکوت کردن شنوندگان هنگام تلاوت و... نامبرده شده و قاری باید بداند که در محضر خدای احد و واحد قرار دارد و بداند که کلام اللهی را تلاوت می کند یا می شنود؛ پس توجه به آن، حداقل ادب است. حضرت علی (ع) می فرمایند: بنده وقتی وضو ندارد، قرآن نخواند تا وضو بگیرد.
حتی برای تلاوت قرآن، مسواک زدن توصیه شده است؛ امام صادق(ع) نقل کرده اند که رسول الله می فرمایند: راه قرآن را تمیز کنید. پرسیدند: راه قرآن چیست؟ فرمودند: دهان‌هایتان را مسواک بزنید.
در سیره امامان، نگاه به صفحه قرآن عبادت است. رسول الله (ص) فرمودند که نگاه کردن به سه چیز عبادت است، که یکی از آن ها نگاه به قرآن است.
سکوت هنگام تلاوت قرآن، فرمان الهی است. "واذاقرئ القرآن فاستمعواله وانصتوا" وقتی قرآن خوانده می شود، گوش دهید و سکوت کنید."
تلاوت با صوت زیبا، توصیه امامان است. رسول الله (ص) فرمودند: "هرچیزی زینتی دارد و زینت قرآن صدای خوب است." در روایات آمده است که حضرت باقر(ع) در تلاوت قرآن به قدری خوش صدا بودند که رهگذران را میخکوب می شدند و می ایستادند و گوش می کردند.

خواندن دعای آغاز تلاوت و بعد از تلاوت، درسیره امامان مشهود است. از جمله: دعای  ختم قرآن که از امام صادق (ع) و امام سجاد(ع) نقل شده است.
داشتن خضوع و خشوع هنگام تلاوت، جزو موکدات ائمه(ع) است. امام صادق (ع) در این خصوص می فرمایند: هر کس قرآن بخواند اما در برابر خدا خاضع نگردد و در دلش احساس رقت و حزن نکند، عظمت شان الهی را سبک شمرده است. در سیره امام کاظم(ع) است که ایشان هنگام تلاوت قرآن، محزون وگریان می شدند.
توجه داشتن و اطاعت اوامر و نواهی قرآن جزو سیره همه معصومین (ع) است. "امام صادق(ع) می فرمایند: نگاه کن چگونه کتاب پروردگارت را می خوانی و چگونه امرها و نهی های او را پاسخ می دهی و از حدود الهی فرمان می بری. قرآن کتابی است استوار که از هیچ طرف باطلی سراغ آن نمی آید؛ نازل شده از جانب خدای حکیم و ستوده است؛ پس آن را به نیکی تلاوت کن و در مواعظش بیندیش و مراقب باش تا با مراعات نکردن حروف آنرا تباه نسازی."
بدین لحاظ قرائت صحیح مخارج و رعایت قواعد تجوید و لحن وصوت ضروری و لازم است، اما حقیقت قرآن را بی اعتنایی کردن، نهایت غفلت وبی بصیرتی از آداب قرآن است.
و ادب باطنی تلاوت قرآن از دیدگاه امامان علیهم السلام  پیروی از امام است. باید امام محور بود و باید قرآن محور زیست؛ یعنی در اخلاق فردی و اجتماعی، در قانونگذاری، مدیریت، جنگ، صلح، تعلیم و زندگی و... باید دید که قرآن و امام چه می گوید و طبق آن عمل کرد. امامان پیشوای ناطقند و قرآن امام صامت. رسول الله(ص) می فرمایند: در فتنه های تاریک به قرآن چنگ زنید که شفیع شماست... هر کس قرآن را جلوی خود قرار دهد، قرآن او را به سوی بهشت راهنمایی می کند و هر کس قرآن را پشت سرش قرار دهد، او را به جهنم سوق می دهد. قرآن بهترین راهنماست.
زیاد خواندن قرآن با تدبر یک فضیلت است و بزرگان دین این‌گونه عمل می کردند؛ یعنی توجه به کیفیت در کنار کمیت. حضرت علی (ع) در این خصوص می فرمایند: "قرآن رابافکر بخوانید و بر دلهای سنگی خویش بکوبید تا تکان بخورد و اثر پذیرد و همت شما رسیدن به آخرسوره نباشد."
انشاءالله با الهام از رهنمودهای اهل بیت علیهم السلام، جزو قاریان واقعی و مراعات کننده ادب ظاهری و ادب باطنی این کتاب نورانی باشیم و درهای حکمت و هدایت الهی را به روی خودمان بگشاییم.
پروین صفابخش