تست شماره یک برای پیام ویژه تست شماره دو برای پیام ویژه این یک پیام سوم ویزه است برای ارسال این یکی از پیام چهارم های ویژه است 0
ارکان نهاد
برنامه ها
جشنواره ها
کارگاه ها
برنامه های آتی
برنامه های اجرا شده
مسابقات
مسابفات
اسامی برندگان
حلقه های معرفت
آشنایی با حلقه های معرفت
برنامه های آتی
برنامه های اجرا شده
کرسی های آزاد اندیشی
آشنایی با کرسی های آزاد اندیشی
برنامه های آتی
برنامه های اجرا شده
نهضت تفسیر
آشنایی با نهضت تفسیر
برنامه های آتی
برنامه های اجرا شده
احکام دانشجویی
مفاهیم و اصطلاحات احكام
پایگاه اطلاع رسانی مراجع معظم تقلید
احکام شرعی
دانش افزایی سیاسی
آشنایی با دانش افزایی سیاسی
برنامه های آتی
برنامه های اجرا شده
سیاسی
مباحث روز
ولایت فقیه
انقلاب اسلامی
جریان شناسی سیاسی
بیداری اسلامی
جنگ نرم
اصطلاحات سیاسی
فرهنگی
فرق و ادیان
قرآن و احادیث
اهل بیت
مهدویت
امام خمینی
مقام معظم رهبری
سایر شخصیت ها
اجتماعی و هنری
ورزشی
نشریات
سبک زندگی
اخلاق دانشجویی
توصیه های تربیتی
فضائل اخلاقی
رذائل اخلاقی
تالار گفتگو
کرسی مجازی
هم اندیشی مجازی (ویژه اساتید)
گالری تصاویر
فیلم و کلیپ
اینفوگرافی
گالری صوتی
کاریکاتور
دانلودها

از شکست‌ناپذیری تا گنبد آهنینی که از ترس ساختند.

تعداد بازدید : 923
گفت و گو با دکتر محمود دهقان، کارشناس مسائل بین الملل؛
از شکست‌ناپذیری تا گنبد آهنینی که از ترس ساختند.

هر ساله در دهه پایانی مبارک رمضان اتفاقی جهانی با نام قدس قسمتی از این کره خاکی را برای مردم جهان علی الخصوص مسلمانان پررنگ‌تر می‌کند. این تظاهرات جهانی برای اعلام همبستگی با مردم مظلوم فلسطین پس از پیروزی انقلاب اسلامی شروع شد و تاکنون ادامه دارد. با دکتر محمود دهقان، دکترای روابط بین الملل در باره اهمیت روز قدس در جهان به گفت‌و‌گو پرداختیم.

•    بعد از جنگ ۱۹۷۳ دولت‌های عربی در مقابل اسرائیل کوتاه آمدند، ملت‌ها چه واکنشی در این رابطه نشان دادند؟
در اواخر ۱۹۷۸سازش مصر با اسرائیل و قرارداد کمپ دیوید ضربه بدی به روحیه کشورهای اسلامی و جهان عرب وارد کرد و اتحاد کشورهای عربی علیه اسراییل به نوعی شکسته شد، چرا که کشور خط مقدم مقاومت درهم شکسته بود، اما اتفاق بعدی پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۱۹۷۹ بود که پرچم مقاومت بعد از انقلاب در ایران به احتزاز درآمد و اقای عرفات در تهران گفتند که «ما اگر مصر را از دست دادیم در عوض ایران را به دست آوردیم». ورود ایران به بحث مقاومت باعث شد که کشوری مثل سوریه که بعد از خروج مصر از این خط بسیار شکنندگی می‌کرد در مقابل اسراییل قوت قلبی بگیرد، به همین دلیل هم بود که غرب علیه ایران وارد جنگ شد، به این امید که ایران و بعد از آن روحیه تازه دمیده شده مقاومت را درهم بشکند.

•    انقلاب ایران چگونه بر احیای این روحیه در بین مردم دنیا تأثیر گذاشت؟
با پیروزی انقلاب اسلامی بزرگترن متحد اسرائیل در خاورمیانه به ضد خودش تبدیل شد و با فرمان امام همه جهان اسلام بسیج شدند علیه اسرائیل و غرب متوجه شد که اسرائیل دیگر توان تشکیل اسرائیل بزرگ را ندارد. برای همین در مقابل شعار «اسرائیل باید نابود شود» که از سوی امام خمینی (ره) مطرح شده بود جریان سازش را شکل دادند، کلا جبهه بندی‌ها عوض شد، و پتانسیل جدیدی در خط مقاومت شکل گرفت، مصر خط مقدم در انزوا قرار گرفت و حضرت امام (ره) دستور قطع رابطه با مصر را صادر کرد. به این ترتیب فرماندهی مقاومت و مبارزه با اسرائیل از مصر سازشکار به ایران رسید، بعد هم که با اعلام «روز قدس» خطر بسیج عمومی در سرتاسر جهان اسلام علیه اسراییل بوجود آمد و این روز در تمام جهان عرب و غیر عرب در سراسر دنیای اسلام و حتی غیر اسلام هر سال این روز گرامی داشته شد، علی رغم اینکه تلاشهای زیادی صورت گرفت که این روز را کمرنگ جلوه دهند.

•    مردم جهان چگونه نسبت به گرامی داشت «روز قدس» واکنش نشان دادند؟
تا قبل از ۱۹۷۹ و انقلاب ایران یک روحیه یأسی در جهان اسلام شکل گرفته بود و سفر انور سادات به اسرائیل کمر جبهه مقاومت را شکسته بود و اسراییل اعلام کرده بود که در پی برقراری رابطه با مصر پیروزی بزرگ تاریخی خود را به دست آورده است، صحرای سینا هم که برگردانده نشده بود، ظاهرا نیروهای مصری در آنجا بودند اما در واقع برای هر کاری باید از اسرائیل اجازه می‌گرفتند، بعد هم به کشورهای عربی دیگر علامت می‌دادند که با سازش با ما می‌توانید بقا داشته باشید کما اینکه به بشار اسد هم فشار وارد می‌آوردند که درباره بلندی‌های جولان با اسرائیل وارد مذاکره شود؛ انقلاب اسلامی ایران داستان مقاومت را از یک مقاومت ظاهری به سمت یک مقاومت واقعی ایدئولوژیک سوق داد و با تبدیل سفارت اسرائیل به سفارت فلسطین این شکست روحیه به اسرائیل و غرب انتقال یافت و مواضع محکم حضرت امام در مقابل اسرائیل روح تازه‌ای در روحیه جهان اسلام دمید که از رهبران سازشکار به شدت ضربه خورده بود و نسل‌های جدید را به حدی امیدوار کرد که پدیده «حزب الله» شکل گرفت و جوان فلسطینی روحیه یافت برای مقاومت، از طرف دیگر افسانه شکست ناپذیری اسرائیل کاملا در اذهان درهم شکسته شد. در پی حملات مقاومت به اسرائیل در جنوب لبنان، امریکا در سال ۱۹۸۴ همزمان با جام جهانی آرژانتین به کمک اسرائیل شتافت و در لبنان نیرو پیاده کرده و بیروت را مرکز فرماندهی خود کردند، اما در پی انفجار مرکز فرماندهی امریکا در لبنان که در پی عملیات انتحاری یکی از نیروهای لبنانی شکل گرفت، فورا امریکا را مجبور به تخلیه نیرو‌هایشان کرد و بعد از آن هم اسراییلی‌ها فرار کردند و به این ترتیب آرام آرام نیروی مقاومت ایدئولوژیک شکل گرفت. بعد از شکل گیری الگوهای عملیات استشهادی اسرائیلی‌ها نگران گسترش این عملیات‌ها به خاک فلسطین بودند که اتفاقا هم اتفاق افتاد.

•    برای همین بود که جریان سازش را پیش گرفتند؟
در مقابل شعار «اسرائیل باید نابود شود» که از سوی امام خمینی (ره) مطرح شده بود جریان سازش را شکل دادند، در پی این جریان عرفات وارد مذاکره شد و به جای اینکه سرزمین فلسطین برگردانده شود قرار شده بود ۱۵ درصد سرزمین فلسطین برای تشکیل دولت خودگردان برگردانده شود. کرانه غربی رود اردن و نوار غزه حدود ۶ درصد است که در پی این قرارداد تخلیه و دولت فلسطینی تشکیل شد، با این شرط که تا سال ۲۰۰۰ کرانه رود اردن، غزه فعلی و مناطقی از فلسطین از جمله بیت المقدس که ۱۵ درصد مورد توافق بود تخلیه و به دولت فلسطینی واگذار شود و در ازای آن کشورهای عربی اسرائیل را به رسمیت بشناسند و با آن رابطه برقرار کنند. در گام اول این قطعنامه ۵/۴ درصد از قرارداد به عرفات واگذار شد، بعد هم غزه که حدود ۵/۱ درصد را شامل می‌شد و نکته جالب توجه اینکه این دو از هم جدا و اسرائیل بین این دو منطقه قرار داشت، ضمن اینکه در مرحله اول باید دولت خود مختار شکل می‌گرفت تا آماده شود برای استقلال، اما عملا چیزی به اسم خودمختاری امکان پذیر نبود، غزه که در محاصره کامل بود کرانه باختری هم که پول خود را از اسرائیل می‌گرفت، بعد هم که جریانهای تند اسرائیلی ضد فلسطینی در کابینه دولت وقت اسرائیل روی کار آمدند، اعلام کردند که مذاکرات را قبول نارند. بعد از گذشت ۱۵ سال از آغاز مذاکرات تا به امروز هم می‌بینیم که مذاکراه نتیجه‌ای برای فلسطینیان در بر نداشته است و حتی اختیارات حکومتهای خودگردان محدود‌تر شده است. و در ‌‌نهایت در انتفاضه دوم بود که جریان حماس از دل جریان سازشکار بیرون آمد.

•    یعنی در واقع حضرت امام با یک شعار چنین رعبی در اسرائیل و غرب ایجاد کردند که آن‌ها را از حالت تهاجمی به سمت سازش سوق دادند؟
اسرائیلی‌ها متوجه شدند نه تنها گسترش مرز‌ها ممکن نیست بلکه خود این موجودیت تحت تاثیر قرار گرفته است. و اینجا بود که در قبال موضع گیری‌های حضرت امام و تفکر انقلاب اسلامی، نتانیاهو عنوان می‌کند که ایران بزرگ‌ترین دشمن اسرائیل است، نه ایران به معنی یک کشور با طول و عرض جغرافیایی، ایران به معنی یک تفکر مد نظر است. بعد از رحلت حضرت امام (ره) گفتند که خمینی مرد اما بعد دیدند که خمینی مرد اما خمینیزم نمرده است و مکتب خمینی زنده است، مکتبی که مکتب مقاومت است، نمود آنرا امروز می‌بینید که غزه جایی کوچک‌تر از تجریش است اما در مقابل دولت تا بن دندان مسلح مقاومت می‌کند. مقاومتی که در طول ۱۰ سال گذشته که در محاصره کامل اقتصادی بوده ادامه داشته است. نه تنها اسرائیل بلکه مصر هم مرزهای خود را به روی غزه بسته است، و این‌ها حتی برای قوت و غذای خود هم مجبورند تونل بزنند و غذا وارد غزه کنند، نه با هواپیما، نه هلیکوپتر و نه کشتی، اما با این حال مقاومت کرده‌اند.

•    چرا اسرائیل چنین سیاستی را در قبال غزه پیاده کرده است؟ آیا هدف این است که غزه را به اسرائیل ملحق کند؟
گاهی نتانیاهو به این مسئله اشاره می‌کند که کار دولت‌های قبلی اسرائیل اشتباه بوده و باید غزه را جزء اسراییل می‌کردند، اما اگر بگیرند اوضاعشان بد‌تر خواهد بود، با فلسطینی‌های داخل غزه چکار خواهند کرد، آیا می‌خواهند همه آن‌ها را قتل عام کنند یا آن‌ها را وارد خاک اسرائیل نمایند؟! در این صورت هم مجبورند تعهد یک کشور اشغالگر را داشته باشند و غذا و دارو و... برای آن‌ها فراهم سازند، اما با این حمله‌های موقتی در واقع می‌خواهند فشار افکار عمومی را بر حماس و مقاومت وارد کنند تا آن‌ها را از پای در بیاورند. اما هر چه بیشتر از مردم فلسطین می‌کشند بد‌تر می‌شود، نگران حزب الله بودند حالا یک حزب الله دیگر در دل فلسطین تشکیل شده است تحت عنوان حماس. الان اعتراض به کشتار غزه، در خود غزه جریانی به راه انداخته، کرانه باختری را هم به جنبش درآورده و حتی اسرائیلی‌های فلسطینی تباری که ۱۹۴۸ پاسپورت اسرائیلی گرفتند نیز الان برای اسرائیل دردسر ساز شده‌اند.

•    چرا در کرانه غربی به نوعی به انزوا کشیده شده و روحیه مقاومتی که در بین مردم غزه مشاهده می‌شود در کرانه باختری وجود ندارد؟
در واقع کرانه باختری توسط دولت خودمختار فلسطینی اداره می‌شود که معتقد است باید از طریق مذاکره به راه حلی رسید، برای همین هم بود که محمود عباس اخیرا مدعی شده بود که اگر ما یک موشک بزنیم که معلوم هم نیست به هدف بخورد یا نه، در عوض آن‌ها بمب بر سر مردم می‌ریزند»، اگر معادله نظامی باشد بله محمود عباس راست می‌گوید، اما اصلا معادله اینگونه نیست، همانطور که در جنگ ما اینگونه نبود، اگر این طور بود باید حضرت امام می‌فرمود که صدام فرضا با ۱۰۰ هواپیما، ۲۰۰ هلی کوپتر و ۵۰۰ تانک آبادان را محاصره کرده و ما برای شکستن محاصره به چیزی نزدیک ۲۰ درصد بیشتر از این تجهیزات نیاز داریم، اما حضرت امام (ره) معادله را از حالت نظامی عدد و رقم خارج کردند و بر همین مبنا اعلام کردند که «آن نوجوان ۱۳ ساله رهبر من است» و به این ترتیب الگوهایی را که غرب با صف آرایی موشک در مقابل موشک، تانک در مقابل تانک، طراحی کرده بود از بین بردند و الگوی جدیدی جایگزین آن کردند. اما آنچه محمود عباس و دولت خودگران بدان معتقد است الگوی نظامی غربی است برای همین هم مقاومت را بی‌فایده می‌داند.

•    الگویی که حضرت امام معرفی کردند چگونه وجهه جهانی گرفت و به مبارزه با اسرائیل تسری یافت؟
امام در انقلاب ایران فقط یک جمله گفتند که «شاه باید برود». تا قبل از آن بزرگ‌ترین مبارزین ما مثل نهضت آزادی می‌گفتند که شاه سلطنتش را بکند و حکومت را بدهد به ما، زمانی که امام گفتند شاه باید برود همه تعجب کردند که مگر چنین چیزی ممکن است، پس اول این امکان را در ذهن مردم بوجود آوردند و تفکر آن‌ها را تغییر دادند، بعد کم کم این تفکر عملی شد؛ در مورد اسرائیل هم امام همینگونه عمل کردند، یعنی وقتی که گفتند اسرائیل باید نابود شود، همه در ابتدا متعجب شدند که امام چه می‌گوید، مگر ممکن است اسرائیل نابود شود در حالی که در چهار جنگی که با جهان عرب داشته هر چهار تا را برده است. اول امام این ذهنیت را تغییر دادند، و الان هم غرب تلاش می‌کند که این ابهت از دست رفته اسرائیل را به اذهان بازگرداند. یا جمله‌ای که امام در مورد امریکا فرمودند که «امریکا هیچ غلطی نمی‌تواند بکند». این جمله زمانی گفته شد که ایرانی‌ها آنقدر امریکا را بزرگ می‌پنداشتند که در زمان شاه زمانی که یک پاسبان امریکایی می‌آمد یک بازار تعطیل می‌شد. اما امروز جامعه یک صدا معتقد است که امریکا هیچ کاری نمی‌تواند بکند که اگر می‌توانست تا حالا کرده بود. یعنی امام کلا ذهنیت‌ها را تغییر دادند چه درمورد شاه، چه امریکا و چه اسرائیل، و این ذهنیت‌ها کم کم منتقل شد. لبنانی از ایرانی یاد گرفت، فلسطینی از لبنانی و الی آخر و این قضیه شیعه و سنی هم ندارد، اگر حزب الله شیعه است، حماس با همین نگرش سنی است، اما تفکر اسلامی شکسته شدن دشمن در بین همه جریان دارد. اصلا این نوع تفکر از قرآن گرفته شده است زمانی که خبر شکست روم و بعد از آن مغلوب شدن امپراتوری ایران را نوید می‌دهد. بنابراین غرب هم تلاش کرد که تفکر «اسرائیل باید نابود شود» را از بین ببرد، اما هرچه جلو‌تر می‌رود مفتضح‌تر می‌شود، در جنگ‌های ۳۳ روزه حزب الله، ۲۲ روزه و ۸ روزه غزه بسیار شکننده نشان داد، الان هم که با تمام توان غزه را می‌کوبد اما مقاومت همچنان ادامه دارد. اسرائیلی که ادعای از نیل تا فرات داشته حالا مجبور شده برای خود سقف آهنین بسازد تا از موشکهای حماس در امان بماند.
به این ترتیب پیام امام روحیه مقاومت را کاملا عوض کرد و به جوانهای مسلمان جسارت و جرات بخشید و این اولین شکست اسرائیل بود که رقم خورد. یکی از تحلیلگران امریکایی اخیرا عنوان کرده بود که آنچه در افغانستان، عراق، سوریه و لیبی ما را زمینگیر کرد از این جمله «امریکا شیطان بزرگ است» نشأت گرفته بود و ما نتوانستیم این مشکل را حل کنیم.

•    رهبری اخیرا در صحبتهای خود فرموده بودند که دفاع از فلسطین و مقاومت در جنبشهای اخیر یک معیار است برای اینکه ما بدانیم که این جنبش‌ها اسلامی است یا نه، بر این اساس چقدر در این جنبش‌ها این مساله نمود داشت؟
در مصر از زمانی که حرکت‌ها علیه مبارک شروع شد، از روز اول شعارهای ضد اسرائیلی سر می‌دادند و بعد از انقلاب هم خواستار لغو قرارداد کمپ دیوید شدند، خواستار قطع انتقال گاز به اسرائیل بودند، در یمن و در بحرین هم شعارهای ضد اسرائیل و ضد سازش کاملا مشهود است و به نوعی مبارزه با اسرائیل به یک نماد و پرچم تبدیل شده است و غرب و امریکا در این مانده‌اند که نمی‌توانند این پرچم را پایین بیاورند، چقدر سعی کردند که این ذهنیت را القا کنند که «با اسرائیل جنگیدن بی‌فایده است» و این حرف را از زبان سادات هم نشر دادند، اما در ‌‌نهایت نتیجه‌ای عایدشان نشد. و این خواسته مردم هم همانطور که اشاره شد به خاطر بعد معنوی بیت المقدس است پس نشانه‌ای است از اسلامی بودن حرکت‌ها.

•    در مورد جنبش‌های اروپا و امریکا و دفاعی که بعضا در این کشور‌ها در حمایت از فلسطین صورت می‌گیرد، ریشه این حمایت‌ها چیست؟
داستان «شیطان بزرگ» در مورد دولت امریکا به مرزهای جهان اسلام محدود نشد و به سرزمین‌ها امریکا و اروپا هم راه پیدا کرد و مردم آنجا هم کم کم به این فکر افتادند که قضیه «شیطان بزرگ» چیست و متوجه سلطه هژمونی نظام سرمایه داری شدند و طی شورش‌ها و جنبشهایی که در این کشور‌ها در نتیجه بدهی‌ها و رکود شکل گرفت، همیشه شعار علیه نظام سرمایه داری است و این نظام سرمایه داری به عنوان جرثومه تفکر امپریالیستی،‌‌ همان تفکر و هدف حضرت امام بود. درست است که در اینجا بعد ایدئولوژیک ندارد اما واقعیت بیرونی که دارد، در نظام سرمایه داری طبقات ضعیف به شدت پایمال و طبقات دیگر بهره‌مند به شدت مرفه وجود دارند، بنابراین بعد افشای نظام استکباری چیزی است که نقطه مشترک می‌شود برای همه دنیا و به نوعی تظاهرات علیه اسرائیل در این کشور‌ها هم می‌شود نمادی برای مبارزه با استکبار و در حمایت از فلسطین هم در این کشور‌ها حرکت‌هایی انجام می‌شود. نکته بعدی کمک رسانه‌ها است به افشای ماهیت استکباری و ظلمی که اسرائیل در حق مردم فلسطین انجام داده است. در قضیه «دیر یاسین» کشتاری که اسرائیل انجام داد دو ماه بعد به گوش مردم دنیا رسید اما الان شلیک یک گلوله از تفنگ اسرائیلی بلافاصله به همه جای دنیا مخابره می‌شود، برای همین هم اسرائیل حملات خود را زمانی انتخاب می‌کند که کمترین توجه رسانه‌ها برای پوشش اخبار دیگر باشد، مثل ایام مسابقات جام جهانی که معمولا به عنوان زمان عملیات‌های اسرائیل انتخاب می‌شود چرا که از گسترش نفرتهای ضد یهودی نگرانند.
بعد از انقلاب اسلامی ایران و خرد شدن ابهت امریکا و اسرائیل، جهان اسلام زمینه‌ای برای این قضیه داشت، اما این زمینه پررنگ شد تا زمان جنگ غزه که کلا موجی را علیه اسرائیل به راه انداخت و همه کشور‌ها را نسبت به این قضیه آشنا کرد. و بعد از قضیه کشتی مای مرمره اسرائیل مجبور به عذر خواهی شد، کاری که تا به حال در قبال هیچ کسی انجام نداده بود.